Begin februari tekenden zo’n 50 mensen uit Nijmegen-Oost hun gebruikersovereenkomst voor de vijf ‘eigen’ lease-auto’s waarmee coöperatie ZoOost vanaf maart 2026 gaat rijden. Daarmee is autodeelcoöperatie ZoOost na een lange aanloop nu ook officieel een feit!
In april 2025 startten 35 huishoudens al onder de vlag van DEEL met een probeerperiode voor autodelen in Nijmegen-Oost. Dat experiment beviel zo goed dat de stap naar het oprichten van een eigen coöperatie logisch was. Die stap was op papier snel gezet: eind augustus ondertekenden we de statuten.
Helaas bleek de praktijk weerbarstig; de auto’s die we in de probeerperiode gebruikten, bleken niet zomaar overgeschreven te kunnen worden naar onze eigen coöperatie. We moesten dus op zoek naar een nieuwe leasepartner. In de tussentijd gingen we – nog steeds met hulp van DEEL ua en medewerking van OnzeAuto – een onofficiële verlengde proefperiode in. Uiteindelijk kozen we voor Oostendorp Autolease, een regionale leasepartner, die ons graag steunt bij ons initiatief. En wij vinden het leuk om met een regionaal bedrijf zaken te doen. Het was iets meer werk dan gedacht, maar we hebben het met veel energie en enthousiasme gedaan. En des te trotser zijn we nu op onze echte eigen deelcoöperatie!
De tekenavond was ook het moment waarop we onze nieuwe huisstijl presenteerden. Een frisse, herkenbare uitstraling die past bij wie we zijn: van en voor de buurt. Met heel veel dank aan vormgever Valentina Veneruso.
Sinds april 2025 heeft onze wijk Corporatie ZoOost voor deelauto’s. We gaan in gesprek met twee bevlogen mannen. Initiatiefnemer Joris van Meel en bestuurslid Hartger Wassink vertellen over dit idealistisch initiatief.
Tekst Karin Veldkamp, fotografie: Gerard Verschooten
Redenen voor een deelauto zijn er genoeg. Het is sowieso goedkoper dan een eigen auto voor de deur, maar dat is echter niet de drijfveer voor Hartger en Joris. Ze staan vooral voor een beter milieu, minder auto’s op straat, minder parkeerproblemen etc. “De grootste impact op het milieu is het produceren van een auto”, legt Hartger uit. “En wat zijn er veel! Waar je ook kijkt; overal staan stilstaande auto’s en die nemen veel ruimte in beslag, ruimte waar je ook andere dingen mee kunt doen. Bovendien ontsieren ze het straatbeeld. Plaatsen waar mensen het liefste wonen, zijn de plekken waar geen auto’s op straat staan, zoals het Limosterrein hier in de wijk, dat zegt wel wat toch.”
Beetje aanpassen Na een oproep in de Wijkkrant stroomde de mailbox van Joris vol. Samen met DEEL, een corporatie die starters helpt bij het opzetten van een eigen corporatie, organiseerden ze twee informatiebijeenkomsten en daar kwamen ruim vijftig mensen op af met heel veel vragen. Hoe moet het met vakantie of als ik met spoed naar het ziekenhuis moet en kan mijn kinderstoeltje blijven staan op de achterbank? “Walter van DEEL had overal een antwoord op”, vertellen de twee. “En met de vakantie is het goed gekomen. We zijn al vroeg gaan kijken wie wanneer op vakantie wilde en doordat iedereen zich een beetje aanpaste, bijvoorbeeld een dagje eerder terug, lukte het allemaal prima.”
Blij van saamhorigheid Corporatie ZoOost heeft, vanaf de oprichting in april 2025, vijf deelauto’s en die staan verspreid over Nijmegen-Oost. De leden, inmiddels dertig huishoudens, betalen allemaal een bedrag per maand – gebaseerd op het aantal kilometers dat ze verwachten te gaan rijden – en krijgen na een half jaar geld terug of ze leggen bij. Alle kosten zijn doorberekend; lease, verzekering, belasting en ook het verbruik van stroom. “Het mooie van de corporatie is dat de saamhorigheid zo groot is. Natuurlijk moet je als lid wel open staan voor een beetje gedoe dat het met zich meebrengt, maar we doen het toch maar mooi met zijn allen en dat voelt goed. We gaan met de corporatie ook weer meer van een ik-cultuur naar een wij-cultuur. Een mooi voorbeeld daarvan is een auto die ’n keer niet schoon werd achtergelaten. Op de vraag in de app, wie was vergeten om de auto netje achter te laten, kwam niet meteen een reactie. Wat er toen gebeurde, is illustratief voor het concept: Een van de leden appte dat hij er wel de stofzuiger doorheen zou halen. Dus niet boos worden op elkaar, maar het oplossen. Ja… We hebben een geweldige groep mensen. We worden dan ook vooral blij van de saamhorigheid die de deelauto met zich meebrengt.”
Een kwestie van even wennen Joris en Hartger zijn het helemaal met elkaar eens, maar erkennen ook de ‘nadelen’ die ik aankaart. “Je eigen auto staat inderdaad niet meer voor de deur en je moet het gebruik plannen, een kwestie van even wennen. Je kunt het inefficiënt noemen, maar het levert ons veel op en dan hebben we het niet alleen over kosten en milieu, maar vooral over de kracht en autonomie van een corporatie en de verbinding in de wijk”.
En ‘nadelen’ zijn er om samen weer op te lossen. Joris wilde een weekend weg, maar greep mis, er was geen auto beschikbaar. “Ik heb via de app gevraagd of iemand mij wilde inseinen als hij of zij de auto dat weekend onverwacht niet nodig had. Vervolgens gaf een van de leden aan dat deze de plannen best kon aanpassen en had ik toch een auto. Dat is zo mooi! Mensen houden rekening met elkaar, we zijn echt een beetje een gemeenschap die het samen rooit.”
Beweging geeft energie Corporatie ZoOost gaat zich in 2026 richten op het werven van meer leden. “We hebben een vijfkoppig bestuur en een aantal werkgroepjes. We verdelen de verantwoordelijkheid en ook dat bevordert weer de saamhorigheid. Het mooie is ook dat je zelf bepaalt wat en hoe je iets doet en met wie je in zee gaat. Als groep maken we samen deze keuzes en kunnen we wellicht ook impact maken in de maatschappij, juist omdat we er niet alleen voor staan. Inmiddels zijn er elf corporaties in Nederland die onder DEEL vallen. Dus langzamerhand wordt het een beweging. Daar krijg ik positieve energie van en voel ik me minder machteloos ten opzichte van politieke keuzes in Den Haag”, betoogt Hartger.
Joris (45) is initiatiefnemer van autodeelcoöperatie ZoOost uit Nijmegen-Oost. Samen met 36 andere huishoudens uit Nijmegen-Oost is hij sinds april 2025 een probeerperiode van zes maanden gestart met het delen van zes elektrische auto’s. Het blijkt een groot succes.
“ZoOost is het afgelopen half jaar qua aantal leden flink gegroeid. In onze dromen zien wij straten met veel minder auto’s en veel meer groen en mogelijkheid tot ontmoeting”, zegt Joris.
Hoe het begon
Het balletje is gaan rollen toen Joris in september 2024 een oproep plaatste in de wijkkrant: of er belangstelling was om je auto te delen met de buurt. “Ik twijfelde al een tijd of ik mijn privéauto zou verkopen. Hij staat vaak stil en de belastingen, verzekeringen en onderhoudskosten wogen niet op tegen het gebruik van de auto.”
“En ik maak graag een begin met een wereld waarin we niet alles hoeven te bezitten wat we gebruiken”, vervolgt Joris. “Dat die oproep nu uitgroeit tot een duurzaam, sociaal en praktisch alternatief voor autobezit, had ik niet durven dromen.”
De voordelen van autodelen in een groep
De groep autodelers is divers en is tevreden met het laagdrempelige systeem. Zo ook buurman Peter (73): “Er doen jonge gezinnen met kinderen mee, maar ook pensionado’s zoals ik. Het reserveren, bedienen en openen en sluiten van de auto doen we met een app. Ik heb dus geen echte sleutel. Het is in het begin even wennen hoe alles werkt, maar uiteindelijk wordt het heel eenvoudig.”
Foto: gemeente Nijmegen
Jij bepaalt
Bij ZoOost bepaal je zelf wanneer je welke auto wilt hebben. En dat zonder commerciële belangen, benadrukt Joris. “Wij verdelen alle kosten die we hebben over de leden. We rekenen daarbij met een gemiddelde kilometerprijs van achtenveertig cent; daar zit alles in.”
“Ter vergelijking: als je alle kosten voor een eigen auto bij elkaar optelt, kom je bij een elektrische auto op gemiddeld zesenzeventig cent per kilometer en bij een benzineauto op achtenzestig cent.” Elke auto moet minimaal 2.000 kilometer rijden om rendabel te zijn. Mocht er onverhoopt geen auto beschikbaar zijn, dan kunnen ze op onze kosten uitwijken naar een commerciële deelauto.”
Betere band met de buren
En naast dat het delen van auto’s zorgt voor minder auto’s in het straatbeeld en daardoor meer ruimte voor groen, ziet Peter nog een voordeel van autodelen. “Ik merk dat autodelen de buurtcohesie versterkt. Er is fijn en goed contact met elkaar. Dat zorgt voor een prettig buurtgevoel. Ook daarom heb ik mij aangesloten bij ZoOost.”
Foto: Gemeente Nijmegen
Uitdaging
Autodelen met een groep kent tal van voordelen, maar levert volgens Joris soms ook een uitdaging op. “Het verschil met het hebben van een eigen auto is dat je bij een deelauto vooruit moet plannen moet plannen: wanner je hem nodig hebt, welke auto je kiest en hoe laat je hem reserveert. Dat is even wennen en vergt wat extra inzet en uitzoekwerk.”
Wat Joris en Peter opvalt is dat de auto’s erg netjes blijven. “We zeggen altijd dat we de auto gebruiken alsof we hem lenen van de buren: die wil je ook netjes teruggeven. Maar je zorgt er dus ook voor dat hij aan de lader ligt of volledig is opgeladen. We doen het tenslotte samen.”
Zeggenschap, duurzaamheid en verbinding
Hoe het initiatief er over een tijd uitziet durft Joris niet te voorspellen. “Hoe groter de coöperatie, hoe leuker. En hoe mooi is het om als buurt samen het heft in handen te nemen en te zorgen voor een betere buurt en wereld.”
Wat begon als een simpele oproep op nijmegen-oost.nl, wordt vanaf 1 oktober officieel een zelfstandige coöperatie: ZoOost. Tijdens een drukbezochte oprichtingsbijeenkomst in wijkcentrum Daalsehof besloten buurtbewoners begin juli unaniem hun gedeelde droom werkelijkheid te maken: samen eigenaar worden van hun eigen autodeelsysteem.
Van idee naar beweging
De energie was voelbaar. Vertegenwoordigers van 37 huishoudens in Nijmegen-Oost kwamen begin juli samen om formeel een volgende stap te zetten. De afgelopen maanden reden ze al in 6 elektrische 3 Hyundai Kona’s en 3 Hynadai Insters van Deel BV, geregeld door een kerngroep van bewoners. Om te voelen of het delen van auto’s iets voor hen was. Dat bleek zo te zijn; leden waarderen hun lidmaatschap gemiddeld met een 8,4. Tijd dus voor een volgende stap: de oprichting van een eigen coöperatie onder de naam ZoOost!
Voorzitter Hartger Wassink: “We kiezen bewust voor een coöperatie. Dit gaat niet alleen over auto’s. Het gaat over zeggenschap, duurzaamheid, verbinding en wederkerigheid in onze buurt.”
Wat maakt ZoOost bijzonder?
Geen winstoogmerk, wel menselijkheid
Leden zijn mede-eigenaar én medebeslisser van ZoOost
Altijd een auto: als alle auto’s bezet zijn, mag je op kosten van ZoOost een Greenwheels gebruiken
Je reserveert heel gemakkelijk een auto via onze app
Samen delen = samen besparen. Geen risico op reparaties!
Meer deelauto’s = minder auto’s op straat
ZoOost groeit door!
De coöperatie telt inmiddels zes auto’s en een groeiende groep gebruikers. En elke maand komen er wel weer een paar nieuwe leden bij.
Sinds 1 april delen 37 huishoudens in Nijmegen Oost samen zes elektrische auto’s, die verspreid over de wijk staan. Geen commercieel bedrijf dat uit is op winst, maar een coöperatie van buurtgenoten die samen de kosten delen. Een bewonersinitiatief dat begon met één oproep in onze wijkkrant. En dat nu uitgroeit tot een duurzaam, sociaal én praktisch alternatief voor autobezit.
“Autodelen is fantastisch. Alle voordelen van een auto, zonder het gedoe.” – Maurice
Zo werkt het
De vloot bestaat uit drie Hyundai Kona’s en drie Hyundai Insters die aan de Van Gentstraat, Dommer van Poldersveldtweg, Beethovenstraat, Corduwenerstraat, Broerdijk en op de parkeerplaats op de Limos staan. Reserveren doen leden met een app.
De groep autodelers is divers. Zo doen er gezinnen met jonge kinderen mee, maar ook pensionado’s. Mensen zonder auto en mensen die (nog?) wel een andere auto hebben. En er zijn mensen die maar heel weinig rijden, maar ook mensen die 2000 kilometer per maand rijden. Het kan allemaal!
“Je hebt geen gedoe van een eigen auto en kan in luxe elektrische auto’s rijden.” – Florentien
De praktijk
De meeste leden zijn zeer enthousiast: de auto’s zijn makkelijk in gebruik, alles is goed geregeld en er zijn vrijwel altijd auto’s beschikbaar. En zijn eens een keer alle auto’s de weg op, dan pak je op kosten van de coöperatie gewoon een MyWheels.
Natuurlijk moeten leden soms ook even wennen aan het feit dat er geen auto meer voor de deur staat. Zo vereist het delen van een auto een goede planning vooraf en is het soms lastig om goed in te schatten hoe lang je een auto nodig hebt.
Wat als meest positieve wordt ervaren, is de buurtverbinding. De sfeer is top en leden helpen elkaar wanneer dat nodig is.
“Sympathieke groep, veel onderlinge hulp en zorg.” – Thea
En nu?
De probeerperiode loopt nog tot september. Begin juli wordt er een ledenvergadering georganiseerd, waarna zeer waarschijnlijk het besluit genomen zal worden om als zelfstandige coöperatie door te gaan. Het overgrote deel van de leden is in ieder geval vastberaden: ze willen niet meer terug naar een eigen auto. Zo goed bevalt het onderdeel zijn van de coöperatie hen.
“Ik ben blij dat ik in Nijmegen-Oost woon, zodat ik mee kan doen.” – Margo
Een auto op de oprit die 90% van de tijd stilstaat, dat is voor tientallen huishoudens in Nijmegen-Oost verleden tijd. Ze wilden af van de vele auto’s in het straatbeeld, en een elektrische variant is tegenwoordig in Nijmegen ook wel prettig. Met hulp van de gemeente hebben de bewoners nu zes deelauto’s te gebruiken.
Vanaf 1 april delen 35 huishoudens in Nijmegen-Oost samen 6 gloednieuwe, elektrische auto’s. Hun gemeenschappelijke doel: minder auto’s in de buurt, lagere kosten, een schoner milieu en nóg meer buurtverbinding!
Initiatiefnemer Joris van Meel vroeg zich eind september in de Wijkkrant af of er meer mensen waren die benieuwd waren naar de mogelijkheden van autodelen in Nijmegen-Oost. Zijn auto stond – net als de meeste auto’s – 95 procent van de tijd stil. En dat vond hij zonde van het geld, van het milieu en van het straatbeeld.
Joris bleek een snaar te raken. Binnen twee weken kreeg hij tientallen mailtjes van geïnteresseerde buurtbewoners. En de gemeente belde hem en bracht hem in contact met DEEL, een non-profit organisatie die buurten helpt hun eigen autodeelcoöperatie op te zetten.
Wat is een autodeelcoöperatie?
Een autodeelcoöperatie is een samenwerkingsvorm waarbij buurtbewoners samen deelauto’s leasen; samen delen ze alle kosten. Anders dan commerciële aanbieders zoals MyWheels is een autodeelcoöperatie dan ook niet uit op winst. Binnen een coöperatie delen de deelnemers naast de kosten ook het beheer en het gebruik van de auto’s. Zij betalen – naast een maandelijkse contributie van 25 euro voor de vaste lasten – alleen voor de werkelijk gemaakte kilometers.
Voldoende animo
Na twee informatiebijeenkomsten bleek er al voldoende animo om per 1 april van start te kunnen gaan. Een kernteam ging aan de slag. En er werden 6 elektrische auto’s (3 Hyundai Kona’s, 3 Hyundai Insters) besteld. Ook werd bepaald waar de zes auto’s zouden komen te staan: in de buurt van de laadpalen in de Van Gentstraat, Van Beethovenstraat, Broerweg, Dommer van Poldersveldtweg, Limoslaan en Corduwenerstraat.
Lanceerfeestje
Op de eerste vrijdag van april vierden we in het zonnige Limospark onze gezamenlijke start. Want de mooiste bijkomstigheid van het starten van een autodeelcoöperatie is dat je het écht samen met je buurtgenoten doet.
Initiatiefnemer Joris zei tijdens zijn speech trots te zijn op alle leden die het aan hadden gedurfd om ‘ja’ te zeggen tegen iets dat er nog niet was. Kernteam-voorzitter Hartger Wassink hoopte dat het voorbeeld van onze autodeelcoöperatie ook door andere wijken zou worden gevolgd. En wethouder Cilia Daemen doopte samen met Joris onze auto’s. Op een behouden vaart!
Eind januari is het tijd om de contracten te ondertekenen om per 1 april te kunnen starten met de probeerperiode van onze autodeelcoöperatie. De vragen die deelnemers nog hebben komen aan bod in dit webinar.
De eigen auto de deur uit en samen met buurtgenoten een aantal elektrische auto’s delen. 28 huishoudens in Nijmegen-Oost hebben zich aangemeld voor dit nieuwe project met deelauto’s. Ze gaan gezamenlijk vijf auto’s leasen.
Dat meldt initiatiefnemer Joris van Meel. Plan is om samen een buurtcoöperatie op te richten. Daarbij maken ze gebruik van het concept dat door organisatie Deel is ontwikkeld. Inmiddels zijn in Amsterdam, Den Haag en Utrecht dertien coöperaties actief. De gemeente mikt erop dat Bottendaal en het Willemskwartier het voorbeeld van Nijmegen-Oost volgen.
Bedoeling is dat de vijf auto’s vanaf april beschikbaar zijn. Het eerste halfjaar draait het project als proef. Het aantal van 28 aanmeldingen is voldoende om deze proef te kunnen starten.
Inspraak
Volgens Deel is een eigen coöperatie veel goedkoper dan commerciële aanbieders van deelauto’s. Bovendien komt er daadwerkelijk ruimte vrij als meerdere buurtgenoten tegelijk hun auto wegdoen. Daarnaast hebben deelnemers inspraak in het type auto’s – vermoedelijk komen er verschillende modellen. Het schoonhouden van de voertuigen en het regelen van onderhoud is een collectieve verantwoordelijkheid.
Het aantal van vijf auto’s is gebaseerd op het aantal kilometers dat de 28 deelnemers verwachten te rijden. Elke auto moet minimaal 2000 kilometer per maand gebruikt worden. Als meer mensen zich aanmelden, groeit het wagenpark mee.
De gedachte achter autodelen is dat veel auto’s 95 procent van de tijd stil staan terwijl ze de eigenaar wel veel geld kosten en ruimte innemen. Gezamenlijk gebruik bespaart geld en ruimte en brengt mensen in de buurt met elkaar in contact. Volgens Deel is er altijd een auto beschikbaar – zo nodig kan een commerciële deelauto worden gebruikt.
Een eigen auto voor het huis is voor velen een vanzelfsprekendheid. Ondertussen groeit de populariteit van de deelauto. Joris van Meel gaat nog een stap verder: hij doet zijn auto de deur uit en rijdt als het aan hem ligt snel daarna elektrisch. Maar dan wel samen met zeker twintig van zijn buren.
Tot zijn eigen verbazing zaten er onlangs 25 belangstellenden in een zaaltje. Stuk voor stuk nieuwsgierig naar de voor- en nadelen van een eigen deelauto-coöperatie, waarover hij in de wijkkrant een oproepje plaatste.
,,Inmiddels hebben twintig mensen gezegd: ik doe mee. Dus het begin is er”, zegt Joris van Meel (44). ,,Nog eens vijftig mensen hebben informatie opgevraagd. Volgende week houden we daarom een tweede informatieavond.”
Het doel: voldoende buurtgenoten in Nijmegen-Oost vinden die hun auto willen wegdoen en die een aantal elektrische leaseauto’s willen aanschaffen voor gezamenlijk gebruik. Dat scheelt parkeerruimte, bespaart geld en is beter voor het milieu.
Het idee voor zo’n buurtcoöperatie is door de organisatie Deel ontwikkeld. Het concept is al vijf jaar met succes beproefd en inmiddels zijn er dertien coöperaties actief in Amsterdam, Den Haag en Utrecht. Van Meel hoopt dat Nijmegen-Oost nummer veertien wordt.
Deelauto zelf regelen is socialer en goedkoper
Deelauto’s zijn natuurlijk ook te huur via commerciële aanbieders, zoals Greenwheels of MyWheels. ,,Maar die zijn zo’n 30 procent duurder. Bovendien mis je dan het gevoel van samen doen. Ik houd veel van sociale cohesie: we hebben een buurtbieb in de voortuin, een buurt-AED aan de muur en via een app lenen we elkaars gereedschap. Gezamenlijk autobezit past daar goed bij.”
Joris van Meel is een enthousiasmerende spreker maar hij wil niemand de auto uit praten. ,,Mensen willen best veranderen, maar ze willen niet veranderd worden”, citeert hij. ,,Het moet uit jezelf komen. En dat gaat makkelijker als er voortrekkers zijn die laten zien dat het kan. Zo iemand ben ik.”
Hij snapt dat mensen verknocht zijn aan hun auto en het gevoel hebben niet zonder te kunnen. Voor dagelijks woon-werkverkeer is een deelauto wellicht minder geschikt. Maar hoeveel mensen hebben een (tweede) auto die ze hoogstens een paar keer per week gebruiken, die meer stilstaat dan in beweging is? Voor ritten die je over het algemeen goed van tevoren kunt plannen? Heb je dan wel 24 uur per dag 365 dagen per jaar een auto voor de deur nodig, die bovendien ongemerkt veel geld kost?
Deelnemers gaan minder autorijden. Het automatisme valt weg, je word je bewuster van je autogebruik
Joris van Meel Initiatiefnemer buurtcoöperatie autodelen
Waarom zou je niet een beetje moeite doen?
Toen Van Meel zichzelf die vragen stelde, was het antwoord ‘nee’. Dus gaat zijn auto binnenkort in de verkoop en stapt hij over op deelauto’s. ,,Het is een omslag in het denken, alles draait om mindset. Als je eenmaal een auto hebt, raak je ervan afhankelijk. Bij deelauto’s is de meest gestelde vraag: is die wel altijd beschikbaar als ik die nodig heb? Gevolgd door: hoever staat die van mijn huis?”, zegt Van Meel.
,,Maar als je erover nadenkt, blijkt dat vooral voort te komen uit een hang naar gemak en zekerheid. Dat we gewend zijn aan een instant bevrediging van je behoefte. Waarom zou je daar niet een beetje moeite voor hoeven doen?”
Beginnen met vier auto’s
Wat betreft die beschikbaarheid: de coöperatie vraagt aan alle leden hoeveel kilometers ze per maand verwachten te rijden. Daar wordt het aantal aan te schaffen auto’s op berekend. Zo stapten 29 Haagse gezinnen over op vijf auto’s.
,,Elke auto moet minimaal 2000 kilometer per maand rijden om rendabel te zijn. We willen starten met vier auto’s. Het kán natuurlijk gebeuren dat die allemaal tegelijk bezet zijn. Dan kun je altijd uitwijken naar een commerciële deelauto. Daar maken we afspraken over”, legt de initiatiefnemer uit.
,,Daarnaast blijkt dat deelnemers gemiddeld 20 procent minder gaan rijden dan voorheen. Het automatisme valt weg, je wordt je bewuster van je autogebruik. Je kunt immers ook met de fiets of het openbaar vervoer.”
